Thận Trọng Quay Đầu.
Insight tuần 12/04/2026
Chàng-Ngốc-Già mến chào các bạn, các anh/chị,
Việt Nam đã có bộ máy Chính phủ mới kể từ ngày 8/4, và nhiều người tin/mong rằng ê-kíp thiên về kỹ trị sẽ lèo lái con tàu kinh tế Việt Nam đến được đích tăng trưởng bình quân 5 năm trên 10% trong giai đoạn 2026-2030.
Mục tiêu tăng trưởng “hai con số” được quán triệt là từ Nghị quyết Đại hội XIV, và mới đây là Kết luận số 18-KL/TW về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia, vay trả nợ công và đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030. Mọi người chắc đều biết, để có Nghị quyết Đại hội XIV thì trước đó Văn kiện đã được chuẩn bị từ 1-2 năm trước; mà lúc đó, ban biên soạn không thể nào biết trước và tính đến chuyện ngày “phỏng giái” 2/4/2025 (Liberation Day tarrifs) và cuộc chiến Iran bắt đầu từ 28/2 và còn kéo dài đến hôm nay (cập nhật là đàm phán Mỹ-Iran với trung gian là Pakistan ở Islamabad vừa mới thất bại).
Cuộc chiến Iran và hệ lụy của nó đã vượt khỏi những giả định, những kịch bản kinh tế thế giới. Khủng hoảng năng lượng làm cho lạm phát tăng, nhiều khả năng duy trì ở mức cao, và tăng trưởng kinh tế sẽ bị trì trệ, thậm chí suy thoái. Hơn thế nữa, mức độ ảnh hưởng của nó còn nặng nề hơn ở những quốc gia phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu năng lượng. Theo báo cáo mới nhất của Ngân hàng thế giới, Việt Nam là nước bị “đấm” mạnh nhất, tăng trưởng GDP theo WB chỉ là 6,3% (so với năm ngoái là 8% và mục tiêu là 10%).
Hệ lụy của cuộc chiến Iran cũng đã khiến cho Fed phải cân nhắc quay đầu. Biên bản cuộc họp ngày 17-18 tháng 3 vừa qua của Fed cũng cho thấy nhiều thành viên của tổ chức này rất quan ngại về tác động của giá năng lượng lên lạm phát, mục tiêu 2% khó lòng mà đạt được khi lạm phát kéo dài và ở mức cao. Trong khi chỉ có vài thành viên sẵn lòng để ngỏ cho chính sách tiền tệ thắt chặt hơn vào tháng 1 thì hiện nay, số thành viên ủng hộ khả năng tăng lãi suất đã chiếm đa số.
Cuộc gặp mùa Xuân sắp tới ngày 13-18/4 ở Washington giữa IMF và WB cũng sẽ thảo luận nhiều về hệ lụy của các quyết định của chính quyền Trump và kinh tế thế giới.
