Mới đây, bác Philippe Aghion, et al. có một bài chê bác Paul Krugman sử dụng sai chỉ số PPP ( Purchasing Power Parity, ngang giá sức mua), hàm ý rằng không thể dùng nó trong một chuỗi thời gian để so sánh giữa các quốc gia. Bác Paul Krugman dùng không đúng nên mới cho rằng năng suất của EU không thua gì của M…

Read more

Tuần vừa rồi trên Project Syndicate có bài “Vì sao giới trẻ Trung Quốc chán nản”, tiếp tục về câu chuyện giới trẻ TQ ““lying flat”, trái ngược với “rat race” như một sự phản kháng. Và TQ rất sợ điều này.

Lý do ?

Nền kinh tế của TQ khó mà duy trì được tăng trưởng và ổn định khi dân số và chi tiêu của người dân ngày càng giảm…

Read more

Tuần vừa qua bên Pháp được nghỉ bắc cầu 04 ngày (mà tháng 5 này ở Pháp có tới 04 cái cầu 😅) nên nhận nhiệm vụ đưa các thủ trưởng đi chơi, thăm bạn.

Về vùng Normandie, ở trong một cái hotel cổ rất xinh, thế hệ thứ 04 đang quản lý vận hành. Sau đó thì đến ở nhà công vụ của một người bạn là Linh Mục, ngôi nhà chắc cùng thời…

Read more

Tuần vừa qua, là tuần thứ 6 liên tù tì chỉ số chứng khoán Mỹ tăng, trong đó 4 tuần lập đỉnh mới: $SPX (S&P500) hiện đang ở 7398.93 và $NDX (Nasdaq100) ở 29,234.99. Dẫn dắt là nhóm cổ phiếu liên quan đến AI, công nghệ. Nhiều người không thể tin được cổ phiếu có thể tăng 4000% trong 1 năm (cổ phiếu là Sandisk …

Read more

Chàng-Ngốc-Già mến chào các bạn, các anh/chị,

Để hướng đến một cộng đồng chất lượng hơn số lượng, không xô bồ, có sự gắn kết với nhau lâu dài và bền vững, mình quyết định TĂNG lợi ích của các thành viên, dành nhiều thời gian hơn cho các Nội dung premium như sau:

1. Các thành viên Prime Pro Max sau 02 năm, sẽ chuyển sang Trọn đời, không phải đóng thêm phí gì nữa. Các bạn cũng sẽ có được 1H tham vấn trực tiếp FREE (trị giá 3tr hay 5tr vnd tùy lứa tuổi).

2. Thành viên kênh Youtube Chàng-Ngốc-Già bắt đầu từ hôm nay có 02 cấp độ: Explorer (Khám Phá) và Master (Xuống Núi), với quyền lợi như sau:

   • Với Explorer: Livestream (dành riêng) vào Chủ nhật tuần cuối tháng, có 1 bài giảng đại chúng và Hỏi-Đáp + Các videos bài giảng (Chương trình Kinh-Tài 10 tuần)

   • Với Master: ngoài quyền lợi của Explorer, thì các videos bài giảng có thêm các Khóa học ngắn của Chàng-Ngốc-Già.

   • Thành viên từ 06 tháng trở lên có được 1H tham vấn trực tiếp FREE

Phí thành viên Youtube Explorer là 4.99usd/tháng; Master là 9.99 usd/tháng. Trên số này, Youtube nó lấy 45%, rồi mình còn đóng thuế, phí nhận tiền, nên con số nhận được chưa tới 1/2 :)).

Buổi livestream đầu tiên dành cho các thành viên kênh Youtube Chàng-Ngốc-Già là vào lúc 11h00 ngày 31/05/2026 (giờ Việt Nam); chủ đề bài giảng đầu tiên là “Tiền Đến Từ Đâu?“, bình luận về cuốn Broken Money của Lyn Alden. Các bạn không tham gia trực tiếp được thì có thể xem lại.

Thông tin về các khóa học ngắn của Chàng-Ngốc-Già:
https://prime.changngocgia.com/c/thongbao/

Thông tin về chương trình Prime Pro Max:
https://prime.changngocgia.com/c/thongbao/prime-pro-max

Link đăng ký thành viên kênh Youtube:
https://www.youtube.com/channel/UCCxfZUWWvqdpREf4eERmJYg/join

Thông tin về tham vấn 1:1:
https://substack.changngocgia.com/p/dich-vu-tham-van

Mình rất cảm ơn sự quan tâm và ủng hộ của mọi người thời gian qua,

Chàng-Ngốc-Già

Vừa rồi Thủ tướng có ý kiến “người dân được quyền nắm giữ vàng như một loại tài sản, nhưng Nhà nước không khuyến khích vì không tạo giá trị gia tăng cho nền kinh tế“.

Vì sao vàng không tạo giá trị gia tăng cho nền kinh tế?

Vì 1kg vàng mua rồi cất đi, sau 100 năm vẫn là 1kg vàng, nó không tạo ra sản phẩm/dịch vụ, việc làm; vàng cũng không tạo ra dòng tiền (cổ tức, lãi suất) nhưng lại gánh chi phí cơ hội và chi phí bảo quản. Ngay như cụ Warren Buffett cũng là người phản đối việc đầu tư vào vàng (thư gửi cổ đông năm 2011).

Nhưng vì sao dân Việt Nam giữ vàng?

Vì đó là bảo hiểm, là hầm trú ẩn. Nhiều người dân cần một sự đảm bảo cho tuổi già của họ, cần sự bảo vệ từ sự mất giá của đồng tiền. Và thêm một lý do khác nữa: họ không có nhiều sự lựa chọn.

Read more

Trong chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng thống Hàn Quốc mới đây, đã có 73 thỏa thuận hợp tác được ký kết giữa Việt Nam- Hàn Quốc trong các lĩnh vực như năng lượng, tài chính, công nghệ, điện tử, viễn thông, chế biến, chế tạo, cơ khí, xây dựng, hạ tầng, thương mại, du lịch, hàng không … Nổi bật là giấy phép cho ngân hàng IBK Việt Nam (lần gần nhất là 9 năm trước, với giấy phép của UOB).

Hàn Quốc là nhà đầu tư trực tiếp nước ngoài lớn nhất tại Việt Nam; đến 2025 lũy kế vốn đầu tư gần 100 tỷ usd, hơn 10 ngàn dự án. Mục tiêu kim ngạch thương mại song phương đến năm 2030 là 150 tỷ usd (năm 2025,, Hàn Quốc xuất qua Việt Nam 62,8 tỷ usd, nhập về 31,8 tỷ usd). Qua con số này mọi người mới thấy: Hàn Quốc xuất qua Việt Nam, nhưng rồi từ đó xuất đi các thị trường khác, đặc biệt là Mỹ, các mặt hàng chủ lực là thiết bị điện tử, điện thoại.

Nhưng vì sao Hàn Quốc lại chọn Việt Nam ?

Đầu tiên là lý do kinh tế: Việt Nam đang có đội ngũ lao động trẻ dồi dào, chi phí cạnh tranh; thị trường nội địa lớn và có tăng trưởng cao (đầu tư FDI không chỉ là sản xuất xuất khẩu mà còn hướng đến phục vụ thị trường nội địa); chính sách ưu đãi thu hút FDI của Việt Nam (hỗ trợ hạ tầng, thuế, điện sản xuất).

Lý do thứ hai là vị trí có thể nói là vị trí chiến lược của Việt Nam: đường biển thuận lợi, gần chuỗi cung ứng châu Á, dễ xuất khẩu sang Mỹ, EU

Lý do thứ ba là Hàn Quốc thực hiện chính sách New Southern Policy để đa dạng hóa thị trường, chuỗi cung ứng, giảm phụ thuộc vào Trung Quốc.

Lý do thứ tư là giới tài phiệt Hàn quốc (các gia đình chaebol) cũng rất ngại Bắc Triều Tiên, đầu tư vào một nước “mềm dẻo“ như Việt Nam là cách đa dạng hóa rủi ro.

Ngoài ra, Việt Nam và Hàn Quốc cũng có nhiều điểm tương đồng về văn hóa Đông Á, dòng họ Lý và hậu duệ (Lý Long Tường) là có nguồn gốc từ Việt nam. Hàn Quốc cũng là nơi có nhiều cô dâu gốc Việt. Riêng chuyện đàn ông Hàn quốc được khuyến khích lấy vợ Việt Nam cũng có thể xem vừa là kết quả, vừa là nguyên nhân của mối quan hện 2 nước. Mọi người có nhớ hồi xưa, các nước kết thân với nhau là Vua gả con gái đó (nhưng đó cũng là 1 cách để làm con tin).

Những lý do trên giải thích cho một thuật ngữ là “friend-shoring“, và tương tự là “near-shoring“, nghĩa là đầu tư nước ngoài dựa chủ yếu vào sự thân thiện và khoảng cách với nhau. Cả 2 điều này, Việt-Hàn đều có.

Nhìn rộng thêm một chút thì Đài Loan với Việt Nam cũng có câu chuyện tương tự. Cả Hàn Quốc và Đài Loan đều muốn de-risking từ Trung Quốc. Hồi 2016-2017 Hàn Quốc triển khai hệ thống THAAD là bị TQ đập cho 1 phát tởn luôn.

Mô hình phát triển của Hàn Quốc và Đài Loan là những mô hình gần nhất mà Việt Nam có thể học hỏi, dĩ nhiên Việt Nam không thể đi lại y chang con đường như vậy, chỉ có thể dựa trên “nguyên lý“ mà họ đã thành công và có cơ chế hợp tác “win-win“ .

Tiếp tục chuyện kinh tài thì Quốc hội mới giao mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% mõi năm đến 2030 (vẫn là 2 con số), có điều đi kèm với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và chủ động điều chỉnh các loại thuế, phí trong trường hợp khẩn cấp, rồi còn kiên quyết không để xảy ra khủng hoảng kinh tế trong mọi tình huống.

Nhiều yêu cầu như order một món ăn ngon, bổ, trình bày như gastronomie, không quan tâm giá cả là bao nhiêu (thực ra là có khi đề ra 3 kịch bản lạm phát, cao nhất là 5,5%). Các con số tăng trưởng rất lạc quan, nhưng nỗi sợ thì ngày càng nhiều.

Mà tình hình thế giới cũng vậy luôn. Chỉ số chứng khoán của Mỹ kết thúc tuần này lại lập đỉnh mới, mặc cho lo ngại về đàm phán cuộc chiến Iran không tới đâu (Mỹ không gửi phái đoàn đến Pakistan phút chót), cổ phiếu AI, chip, thẻ nhớ cứ tăng ào ào; càng sợ càng tăng.

Nhóm được hưởng lợi nhiều nhất là nhóm nắm nhiều tài sản, cổ phần trong các công ty công nghệ. Xã hội phân cực theo mô hình chữ K ngày càng rõ, lợi nhuận trên hết của Trump và những người tương tự chiếm ưu thế.

Trong khi đó có nhiều quan ngại về rủi ro cho thị trường tài chính toàn cầu: sự phát triển bùng nổ của các trung gian tài chính ngoài hệ thống ngân hàng (“trung gian tài chính phi ngân hàng”), hoạt động một phần giống như ngân hàng nhưng lại có rất ít sự giám sát từ góc độ ổn định tài chính; sự gia tăng không ngừng của nợ công tại các nền kinh tế lớn, cộng hưởng với sự phân mảnh địa chính trị và căng thẳng leo thang, khiến các chính sách không còn dư địa cho sai sót; và việc trì hoãn thực thi – hoặc thậm chí đảo ngược hoàn toàn ở một số khu vực – các cải cách quy định được ban hành sau cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008 (de-regulation).

Tuần này mình đọc được 1 bài thú vị về Trung Quốc và 1 cái chart tình cờ có liên quan: vì sao Trung Quốc thặng dư thương mại lớn ? Một câu trả lời đó là do Trung Quốc tiết kiệm (S) lớn hơn Đàu tư (I), từ dân chúng đến khu vực tư.

công thức NX = S − I đến từ Y = C + I + G + NX và S = Y − C − G.

"Kể từ đầu thập kỷ này, Trung Quốc đã ghi nhận dòng vốn ròng chảy ra nước ngoài tích lũy lên đến 2,85 nghìn tỷ USD, theo số liệu của Viện Tài chính Quốc tế (Institute of International Finance).

Trung Quốc tiết kiệm nhiều hơn đầu tư trong nước, nhưng lại chảy ròng ra nước ngoài

Mà ra thị trường quốc tế, thì nhu cầu sử dụng đồng USD vẫn chiếm ưu thế, nhất là sau vụ cấm vận Nga. Như cái chart bên dưới:

Có cuốn sách này cũng hay, các bạn thử tìm đọc nghen “Success is a Numbers Game“:

Mỗi mục tiêu đều ẩn chứa những xác suất thành công và thất bại đi kèm, nhưng hầu hết mọi người không bao giờ phân tích hoặc cố gắng thao túng những tỷ lệ này.

Một khung chiến lược “hack xác suất” thực tế sẽ giúp bạn lập bản đồ mục tiêu, nhận diện các điểm quyết định và rủi ro then chốt, đồng thời điều chỉnh một cách có chủ đích các biến số ảnh hưởng đến thành công - giúp tăng cơ hội của bạn mỗi khi bạn đưa ra lựa chọn.

Nó cũng giống như câu nói của Guy Kawasaki mà mình rất thích: ““Nếu bạn đang ở trong một trò chơi mà bạn không thể thắng, tỷ lệ cược đang chống lại bạn, thì hãy thay đổi trò chơi đó.”.

Và để kết thúc Insight tuần này, mến gửi các bạn 1 bài viết của Grok dưới sự gợi ý của Chàng-Ngốc-Già “Crony Capitalism: Too Big To Fail, Too Big To Save“

Mến chúc mọi người cuối tuần vui !

Chàng-Ngốc-Già

Share Chàng-Ngốc-Già

Tuần vừa rồi, IMF công bố 3 cái báo cáo định kỳ flagship của mình là World Economic Outlook (Global Economy in the Shadow of War), Global Financial Stability Report (Global Financial Markets Confront the War in the Middle East and Amplification Risks) và Fiscal Monitor (Fiscal Policy under Pressure: High Debt…

Read more

Việt Nam đã có bộ máy Chính phủ mới kể từ ngày 8/4, và nhiều người tin/mong rằng ê-kíp thiên về kỹ trị sẽ lèo lái con tàu kinh tế Việt Nam đến được đích tăng trưởng bình quân 5 năm trên 10% trong giai đoạn 2026-2030.

Mục tiêu tăng trưởng “hai con số” được quán triệt là từ Nghị quyết Đại hội XIV, và mới đây là Kết luận số 18-KL/TW về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia, vay trả nợ công và đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030. Mọi người chắc đều biết, để có Nghị quyết Đại hội XIV thì trước đó Văn kiện đã được chuẩn bị từ 1-2 năm trước; mà lúc đó, ban biên soạn không thể nào biết trước và tính đến chuyện ngày “phỏng giái” 2/4/2025 (Liberation Day tarrifs) và cuộc chiến Iran bắt đầu từ 28/2 và còn kéo dài đến hôm nay (cập nhật là đàm phán Mỹ-Iran với trung gian là Pakistan ở Islamabad vừa mới thất bại).

Cuộc chiến Iran và hệ lụy của nó đã vượt khỏi những giả định, những kịch bản kinh tế thế giới. Khủng hoảng năng lượng làm cho lạm phát tăng, nhiều khả năng duy trì ở mức cao, và tăng trưởng kinh tế sẽ bị trì trệ, thậm chí suy thoái. Hơn thế nữa, mức độ ảnh hưởng của nó còn nặng nề hơn ở những quốc gia phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu năng lượng. Theo báo cáo mới nhất của Ngân hàng thế giới, Việt Nam là nước bị “đấm” mạnh nhất, tăng trưởng GDP theo WB chỉ là 6,3% (so với năm ngoái là 8% và mục tiêu là 10%).

Hệ lụy của cuộc chiến Iran cũng đã khiến cho Fed phải cân nhắc quay đầu. Biên bản cuộc họp ngày 17-18 tháng 3 vừa qua của Fed cũng cho thấy nhiều thành viên của tổ chức này rất quan ngại về tác động của giá năng lượng lên lạm phát, mục tiêu 2% khó lòng mà đạt được khi lạm phát kéo dài và ở mức cao. Trong khi chỉ có vài thành viên sẵn lòng để ngỏ cho chính sách tiền tệ thắt chặt hơn vào tháng 1 thì hiện nay, số thành viên ủng hộ khả năng tăng lãi suất đã chiếm đa số.

Cuộc gặp mùa Xuân sắp tới ngày 13-18/4 ở Washington giữa IMF và WB cũng sẽ thảo luận nhiều về hệ lụy của các quyết định của chính quyền Trump và kinh tế thế giới.

Read more

Kinh tế Việt Nam vừa ghi nhận quý I với tốc độ tăng trưởng 7,84%, và Chính phủ cũng gửi thông điệp là “kiên định” với mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong năm 2026. Có người phấn khởi với thông tin này, nhưng nhiều người sẽ lo lắng hơn.

Vì sao lại như vậy?

Trước hết là kinh tế thế giới trở nên khó khăn hơn từ cu…

Read more

Sau một thời gian cân nhắc thì mình quyết định làm youtube membership, nghĩa là có những buổi livestream, videos chỉ dành riêng cho thành viên. Quyền lợi của thành viên bao gồm:

1. Livestream 1 lần/tháng, vào cuối tuần thứ 3 của tháng (ưu tiên trưa thứ Bảy giờ Việt Nam). Nội dung livestream là 01 bài giảng về 1 chủ đề Kinh-Tài + Hỏi Đáp

2. Các videos được upload lên hàng tuần, từ chương trình Kinh-Tài 10 tuần, và các khóa học ngắn hạn

Có sự khác nhau như thế nào giữa livestream dành riêng cho thành viên Prime/Paid substack ?

Livestream dành riêng cho thành viên Prime/Paid Substack hàng tháng (cuối tuần thứ 4 của tháng) là tổng hợp tin tức, cập nhật thị trường (insight) và giải đáp thắc mắc, cái này thực hiện qua nền tảng Google meet.

Như vậy Youtube Membership là chú trọng đến việc học kiến thức Kinh-Tài + Cập nhật thị trường + Hỏi Đáp.

100 bạn đăng ký membership đầu tiên, mình sẽ tặng 1 năm paid-substack (trị giá 100usd), bạn nào có paid-substack/prime rồi thì chuyển thành coupon 1H tham vấn 1:1 với Chàng-Ngốc-Già.

Link đăng ký: https://www.youtube.com/channel/UCCxfZUWWvqdpREf4eERmJYg/join

Cảm ơn các bạn, các anh/chị nhiều. Mong được mọi người SHARE giúp.

Chàng-Ngốc-Già

Mến gửi các bạn, các anh/chị playlist xem lại trên Youtube cho thuận tiện hơn:

https://www.youtube.com/playlist?list=PLClprFB6I75THJHl4Zjj2-wBrlDTY1OUI

Read more

Cuộc chiến Iran đã bước qua tuần thứ Năm, và tình hình dường như khó khăn hơn cho Mỹ khi biểu tình đang diễn ra trên diện rộng ở Mỹ, lực lượng Houthis chính thức tham chiến, Israel vẫn tấn công Tehran và Iran vẫn tấn công vào nhiều mục tiêu trong khu vực.

Ngoại trưởng Mỹ Rubio nói rằng cuộc chiến sẽ kết thúc trong khoảng thời gian tính theo tuần, chứ không phải là tháng khi Mỹ có những chuẩn bị cho sự đổ bộ quân sự để dứt điểm nhưng rủi ro là rất lớn với chính quyền Trump, tổn thất về con người lớn hơn nhiều so với tài chính trong cái nhìn của người Mỹ.

Kịch bản cuộc chiến kéo dài đã được các định chế tài chính, các tổ chức quốc tế và các nhà đầu tư lớn cập nhật trong các kịch bản kinh tế sắp tới. Và theo kịch bản này, kinh tế thế giới sẽ bị cú đấm kép đó là Lạm phát và Giảm tăng trưởng (khả năng suy thoái).

Giá dầu tăng là một chuyện, nhưng còn quan trọng hơn là gián đoạn nguồn cung: có tiền muốn mua mà cũng không được. Chi phí đầu vào đẩy lên không phải là cú sốc nhất thời rồi giảm thì độ truyền dẫn của nó càng xa và chặt. Lạm phát tăng, lãi suất sẽ phải tăng theo, kinh tế sẽ chậm lại, các khoản nợ xấu sẽ xuất hiện nhiều hơn (như những rạn nứt của tín dụng tư nhân private credit hiện nay) có thể dẫn đến khủng hoảng và suy thoái.

Báo cáo mới nhất của OECD cho biết, dù có những lực đỡ nhất định như thuế quan toàn cầu có phần dịu đi, tăng trưởng nhờ công nghệ, nhưng khủng hoảng ở Iran có thể lấy đi hết thậm chí hơn.

Các mô phỏng trong báo cáo khám phá một kịch bản trong đó giá dầu và khí đốt tăng cao hơn nhiều so với dự báo cơ sở - khoảng 25% trong năm đầu tiên và duy trì ở mức cao sau đó - kết hợp với các điều kiện tài chính toàn cầu thắt chặt hơn. Trong trường hợp này, GDP toàn cầu có thể thấp hơn khoảng 0,5% vào năm thứ hai, trong khi giá tiêu dùng sẽ cao hơn khoảng 0,7 điểm phần trăm trong năm đầu tiên và 0,9 điểm phần trăm trong năm thứ hai.

Chỉ số PMIs toàn cầu cũng cho thấy xu hướng giảm, bị ảnh hưởng từ cú sốc không có độ trễ.

Mà qua chuyện eo biển Hormuz, mới thấy kinh tế thế giới có nhiều "điểm nghẽn” chết người, như bài viết của GS. Michael Spence: thế giới phụ thuộc vào eo biển Malacca, kênh đào Suez, linh kiện ô tô từ một số nhà sản xuất Nhật bản, chip bán dẫn với ASML và TSMC, đất hiếm, hệ thống SWIFT, mạng lưới cáp quang dưới biển.

Vậy thì chúng ta sẽ ứng phó như thế nào nếu tình hình trở nên xấu đi ? Lạm phát tăng, lãi suất tăng, kinh tế chậm lại thì ảnh hưởng đến “túi tiền“ của chúng ta như thế nào ?

Read more

Tuần vừa qua, với các bạn long (mua) vàng thì có lẽ rất là tâm trạng, nhất là những ai vào ở thời điểm ATH 5600. Một tuần mà giá giảm 500usd, còn từ đỉnh là giảm cả ngàn usd, khoảng 20%.

Có nhiều người thắc mắc vì sao tình hình thế giới vẫn đang bất ổn, vàng thường là nơi trú ẩn, sao lại giảm mạnh như vậy ?

Hôm 16/3, BIS công bố một nghiên cứu, trong đó đề cập đến chuyện giá vàng/bạc bị FOMO là do nhiều nhà đầu tư cá nhân đầu cơ với đòn bẩy. Trong khi tụi tay chuyên cung cấp các sản phẩm tài chính đòn bẩy như ETF với đòn bẩy 2-3 lần, rồi các dạng hợp đồng futures. Nghiên cứu này chỉ mới nhắc đến đợt điều chỉnh mạnh hồi tháng 1/2026, nhưng 2 tuần vừa qua bổn củ soạn lại.

Kể từ quý 3/2025, các nhà đầu tư tổ chức đã bán ròng và phân phối cho các nhà đầu tư cá nhân FOMO. Đợi đến khi các nhà đầu cá nhân say men với việc cứ mua là giá lên thì họ bắt đầu cất lưới bằng việc short mạnh với tiềm lực tài chính của mình.

Như vậy có thể thấy vàng điều chỉnh là do tay to chốt lời và xẻ thịt nhỏ lẻ dùng đòn bẩy cao. Nhưng đó cũng chỉ là một phần của bức tranh. Vàng bị điều chỉnh mạnh khi Fed công bố chính sách và thông điệp hôm 18/3, thị trường chuyển từ kỳ vọng hạ lãi suất sang tăng lãi suất, lợi suất trái phiếu tăng và đồng USD mạnh lên.

TÓM TẮT NHANH FED 18/3/2026

1. Fed giữ nguyên lãi suất, dẫn chứng tác động bất định từ chiến tranh

2. Miran là người duy nhất phản đối, ủng hộ việc cắt giảm lãi suất

3. Ngân hàng trung ương giữ nguyên dự báo về một đợt cắt giảm trong năm 2026

4. Ông Powell cho rằng còn quá sớm để đánh giá tác động của giá dầu tăng cao

5. Powell dẫn chứng thuế quan là nguyên nhân khiến lạm phát vượt mục tiêu

6. Chứng khoán dao động gần mức thấp nhất phiên; lợi suất trái phiếu tăng cao

Mọi người đều biết nhưng hay quên game tài chính trong ngắn hạn là zero-sum game. Nhà cái hay các nhà tạo lập thị trường họ giữ quyền mở nhạc trong ngắn hạn, mở/tắt là do họ như trong cái game “music chairs“, trong game còn có 1 người thắng cuộc chứ trong game này không biết có nổi 1 hay không.

Vậy mình nhỏ thì cần võ gì ?

Trong cuốn “Your Perfect Portfolio“ của Cullen Roche, có một ý hay đó là kiểm soát cảm xúc trước những cú sập mạnh của thị trường (không bán tháo bán đổ), suy nghĩ làm sao để ở lại trong cuộc chơi lâu nhất “making sure your portfolio lasts as long as you do“. Một danh mục tối ưu mà cứ thoát ra, nhảy vô nhiều lần thì cũng sẽ không bằng một danh mục không tối ưu nhưng kiên định lâu dài.

Mà muốn vậy, có một cách tiếp cận trong chuyện đầu tư, đó là thay vì nhắm đến tối ưu lợi nhuận thì có một cách tiếp cận khác: Đầu tư theo thời hạn xác định (Defined duration investing. Điều này có nghĩa là bạn chọn loại tài sản theo thời điểm bạn cần nó trong tương lại: những gì cần sớm thì tính thanh khoản phải cao và an toàn, gì cần về sau (lâu dài) thì rủi ro có thể cao hơn.

Bằng cách đó, bạn tạo ra một “pháo đài tâm lý“. Ví dụ như câu chuyện vàng ở trên, điều chỉnh 20% từ ATH thì với những người tích lũy lâu dài, tỷ trọng phân bổ vào vàng 10-20% thì với họ là muỗi đốt inox, họ còn coi đó là sale-off trên chặng đường tích lũy.

Thời gian cũng là một lợi thế của nhà đầu tư nhỏ lẻ. Các nhà đầu tư tổ chức họ bị vướng vào KPIs, mandate nên họ phải chủ động giao dịch, tạo ra những đợt sóng. Trong khi đó, nếu nhà đầu tư có một kế hoạch rõ ràng và dài hạn, họ hoàn toàn bình thản và có lợi thế trong cuộc chơi.

—

Tuần vừa qua, câu chuyện rủi ro tín dụng tư nhân (private credit) cũng thu hút nhiều quan tâm. Mấy ngân hàng đầu tư to của Mỹ còn thêm dừa vào lẩu, khi cung cấp các sản phẩm tài chính để short mấy ông có liên quan đến private credit. Có một bài phân tích trên Project Syndicate về những vết nứt nguy hiểm:

Kể từ năm 2008, tín dụng tư nhân đã mở rộng thành một ngành công nghiệp trị giá 3,5 nghìn tỷ USD, được thúc đẩy bởi các quỹ đầu tư tư nhân (private equity) và hoạt động ngoài tầm kiểm soát của các quy tắc ngân hàng truyền thống. Khi những vết rạn bắt đầu xuất hiện, các rủi ro tiềm ẩn trong một hệ thống được xây dựng trên những định giá thiếu minh bạch và đòn bẩy ngày càng tăng đang trở nên khó có thể phớt lờ.

... Chắc chắn, không có điều nào trong số này có nghĩa là một cuộc khủng hoảng tài chính là không thể tránh khỏi. Nhưng nó cho thấy rằng rủi ro đã chuyển dịch sang các cấu trúc kém minh bạch hơn, chịu sự điều tiết lỏng lẻo hơn nhưng vẫn gắn liền với các bảo lãnh của chính phủ.

Lợi nhuận đổ về Wall Street, trong khi những khoản lỗ tiềm tàng có thể một lần nữa đổ lên đầu những người nghỉ hưu và các hệ thống bảo hiểm nhà nước. Theo nghĩa đó, những dư âm của năm 2008 đang ngày càng trở nên khó có thể phớt lờ.

Và để kết thúc Insight tuần này là tiếp tục câu chuyện Iran, cuộc khủng hoảng năng lượng. Tính đến nay cuộc chiến đã kéo dài 3 tuần. Nếu Mỹ sa lầy thì kinh tế sẽ trở nên khó khăn hơn nhiều vì lạm phát, nợ công, bóng ma đình lạm xuất hiện. Mà các nước khác còn bị ảnh hưởng nhiều hơn, vì trữ lượng dầu của Mỹ nhiều, các nước dùng dầu theo giá Brent (ngày càng đắt hơn WTI), rồi gas và khí gas hóa lỏng nhập khẩu. Như EU mới đây, giá gas tăng 1 phát 35%.

Nhiều bạn cũng không biết dầu mỏ là đầu vào của rất nhiều ngành khác, ngoài logistic, vận tải, năng lượng thì còn là hóa dầu, dược phẩm, nhựa, phân bón …

Cho nên người ta nói ăn ổ bánh mì, tô phở, cái bánh pizza cũng có “mùi dầu“ ở trong đó là vậy.

Túm váy lại, thông điệp chính mà mình muốn gửi đến mọi người trong insight tuần này đó là hãy xem Đầu Tư là một việc cần nhiều thời gian, trong quá trình đó, phân bổ tài sản ra theo các thời hạn khác nhau: ngắn hạn (0-2 năm), trung hạn (2-7 năm), và dài hạn (trên 7 năm).

Sống lâu và duy trì danh mục cùng với mình, thì không Giàu cũng khó.

Mến chúc các bạn luyện võ thành công.

Chàng-Ngốc-Già

Tuần vừa qua có nhiều sự kiện và thông tin hay, việc chọn lọc để gửi đến mọi người cũng khó như mấy chị em đi shopping mà ngân sách bị giới hạn 🤭.

Tình hình xung đột ở Trung Đông đã tròn 2 tuần rồi, và chắc còn tiếp diễn vì Mỹ và Israel mới tấn công vào căn cứ quân sự của Iran ở trên đảo Kharg chiến lược. Cái đảo này là cảng nước sâu mà các tàu dầu lớn có thể vào, và phần lớn dầu của Iran xuất đi từ nơi này.

Nhưng câu chuyện chính của tuần này là Cuba, như cái tựa mọi người thấy ở trên.

Ngày 13/3, Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel cho biết La Havana đã bắt đầu các cuộc đàm phán với phía Mỹ nhằm tìm kiếm giải pháp cho những khác biệt giữa hai nước. Theo đó có 3 nội dung chính như thông báo rộng rãi: 1) xác định những vấn đề song phương cần được giải quyết; 2) đề xuất các giải pháp khả thi cho các vấn đề đó; và 3) đánh giá liệu hai bên có đủ thiện chí để triển khai các bước đi cụ thể vì lợi ích của người dân hai nước hay không.

Mặc dù đây là quá trình kín đáo nhưng nhiều nguồn tin đã úp mở và bàn tán từ trước. Đến khi Miguel Díaz-Canel công bố thì có lẽ giới quan sát cũng đoán được: Cuba đã đến một thời điểm lịch sử, chấp nhận sự thay đổi, còn mình thì thích cái từ “tỉnh giấc“. Hihi, tự nhiên lại nhớ đến bài bolero “Một Mai Qua Cơn Mê“.

Có người cho rằng Cuba đã thất bại trước Mỹ, nhưng cá nhân mình nghĩ đó là chiến thắng cho nhân dân Cuba. Nhiều người chia sẻ kinh nghiệm đi du lịch Cuba về rất thích đất nước và con người nơi đây. Mà đúng thiệt, các bãi biển và phong cách Mỹ Latinh nhộn nhịp nóng bỏng đúng là thiên đường, cảnh lễ hội mọi nơi. Người ta có thể tiệc tùng nhảy nhót trong tiếng đệm của đàn guitar trong 1 con hẻm nhỏ xộc xệch nghèo nàn.

Cũng có người hỏi, tại sao Cuba không học kinh nghiệm của Việt Nam trong chuyện đổi mới và mở cửa? Mình nghĩ là có mấy lý do sau:

Read more

Mới đây đã qua 1 tuần xung đột ở Iran và Trung Đông. Kinh tế toàn cầu đối mặt với áp lực ngày càng lớn khi chiến tranh ở khu vực này leo thang. Khi các cảng ở Vịnh Ba Tư trở thành mục tiêu quân sự và eo biển Hormuz thực tế đã bị đóng cửa, hệ lụy của cuộc chiến lan rộng ra ngoài khu vực. Trước hết là chuỗi cung ứng toàn c…

Read more

Nhưng nỗi đau của rất nhiều người không số này là thiếu nền tảng về kinh-tài, nhất là Tài Chính.

Một số nỗi đau điển hình như sau:

1. Doanh thu thì thấy có vẻ cao, nhưng tiền mặt trong túi lại thiếu (quản lý dòng tiền)

2. Không biết mình đang lời lỗ bao nhiêu, so với mặt bằng chung của ngành thì thế nào; nhập nhằng tài chính cá nhân, tài chính doanh nghiệp.

3. Mù tịt về báo cáo tài chính, không nắm được các chỉ số quan trọng.

4. Không biết khi nào thì doanh thu đủ bù đắp toàn bộ chi phí, quản lý các thể loại chi phí như thế nào.

5. Những lo lắng về thuế

6. ...

--

Mình sẽ mở một chương trình đào tạo trong vòng 3 tháng (12 buổi cuối tuần) cho 10 anh/chị/bạn đăng ký đầu tiên, Lớp Chỉ 10 Học viên.

Nội dung là cách giải quyết những Nỗi Đau ở trên.

Chi phí là 1k usd/học viên, trong 1 tuần nếu ko đủ 05 người đăng ký thì mình sẽ hoàn lại phí đăng ký.

Nội dung thanh toán: TCDN2026-Họ Tên

Chuyển khoản: Vo Dinh Tri - 0100100008866009 - Ngan hang Phuong Dong OCB

Ví Momo: https://me.momo.vn/changngocgia

Paypal: https://paypal.me/changngocgia

Mình sẽ đồng hành hỗ trợ (tham vấn) trong 1 năm (kể từ khi xong chương trình học).

Được tặng thêm 1 năm Prime + Substack (trị giá 7,5tr VND).

Chi phí này so với học 1 cái bằng 2 Kinh tế trong vòng 4 năm (để hiểu và làm, chứ không vì tấm bằng) thì thật là tí hon. Mình tin một số bạn hiểu được vì sao mình đưa ra mức phí này.

Đăng ký xong vui lòng email admin: lienlac@changngocgia.com

Read more